Van groot naar klein, en direct ook het talrijkst in Spitsbergen: Kleine alken. Verspreid over een 200 tal kolonies wordt de populatie ruwweg op een miljoen exemplaren geschat. Maar zoals wetenschappers zelf aangeven, precies tellen is een onbegonnen zaak! Overal zie je grote groepen Kleine alken rondzoeven, met hun snelle snorrende vleugelslagen, heen en terug tussen hun broedkolonies op steile kliffen van fjorden en de open zee. Broeden doen ze in holtes tussen rotsblokken van een bepaalde grootte, waar ze net zelf nog tussen kunnen, maar de poolvossen niet. Ze leven op een dieet van kleine roeipootkreeftjes, die ze vinden op open zee.

We zijn uiteraard verschillende keren kolonies gaan bekijken, en hoewel ik al vrij vaak drukke vogelkolonies heb bezocht, was dit toch opnieuw een fantastische beleving. Zoals bij vele alkachtigen, kan je de kolonies heel dicht benaderen, en zodra je je een beetje gedeisd houdt, kijken de kleine alkjes zelfs niet meer op. Ondertussen blijven gigantische groepen voorbijvliegen, luid kwetterend, dat doet denken aan een soort zacht belgerinkel. Bijzonder geluid, als je daar ergens hoog op een klif zit, met een spectaculair zicht op de fjord. Hier kan ik uren genieten, en niks anders verlangen.

Het is nog het begin van het broedseizoen, en de eieren zullen nog bebroed worden vermoeden we. We zien dus vooral mannetjes. Moeilijk voor te stellen hoe druk het straks moet zijn als beide volwassen dieren met hun donzige jongen op zee zitten! Vanaf dan wordt het echter weer haasten geblazen om zuidelijker te trekken, zodra de poolzee terug dicht begint te vriezen. Straffe beestjes! 

Stel je voor; je vaart met een kleine ijsbreker door het pakijs op minder dan 1000 km van de Noordpool, langs de verlaten kusten en eilanden van Spitsbergen. Het lijkt tergend stil te zijn op vlak van biodiversiteit, maar je weet dat alles wat je hier tegenkomt, een onwaarschijnlijk magische reputatie heeft én hoog op het verlanglijstje staat om te zien én te fotograferen! Je wilt niks missen, dus sta je continu op de boeg te turen door de verrekijker, op zee voor walvissen, naar land voor ijsberen, naar de lucht voor ivoormeeuwen,....Tot je plotseling twee kleine streepjes ziet bewegen op een strand aan de horizon! Nog wat dichter, en ja, er hangt nog een lijf aan die twee streepjes, en ja, er zijn er meerdere! Waaaaalrussen!!!! De kapitein knipoogt en weet maar al te goed waar we heen varen.

Zo moet het ongeveer gegaan zijn op onze trip, want vanaf dat visioen in de kijker ging alles pijlsnel; zodiacs te water laten, inladen, hup hup naar een veilige plek (ijsbeergevaar!) op het strand, en voorzichtig de walrus-kolonie benaderen, tot je plots oog in oog staat met een kolos van meer dan een ton, die warempel nog nieuwsgieriger is dan jezelf en pas halt houdt op een paar meter! Hier brak de digitale hel los, de camera's kregen het roodgloeiend, lenzen werden verwisseld in ijl tempo, geheugenkaartjes werden machinegeweer-gewijs geladen, en na enkele uren pas keerde de rust terug, met de daarbijhorende voldoening! Tijd om even rustig te genieten van deze wonderlijke arctische schepsels. We staan aan een kolonie mannetjes, de wijfjes en hun kraamkolonies liggen veel oostelijker, quasi onbereikbaar. We zien korte tanden, lange tanden, jongere mannetjes, oudere mannetjes, dikke joekels, nog dikkere, huiden die gehavend zijn door gevechten met hun slagtanden,...

Respect voor deze dieren (niet alleen omdat ze de langste penis hebben van het hele dierenrijk; 60cm...!) maar omdat ze heer en meester zijn hier in hun leefgebied, ze hebben immers geen vijanden (ijsberen proberen wel eens, maar maken tegen volwassen en gezonde beesten geen schijn van kans), en daarom worden ze soms wel eens de échte koning van het noorden genoemd. Gelukkig nemen ze tegenwoordig in aantal weer toe, nadat ze wereldwijd bijna werden uitgeroeid tijdens de exploraties van poolzeeën. In enkele jaren werden zo 100.000 dieren afgeslacht, om bijvoorbeeld te eindigen als riem voor machines (de huid is heel dik en sterk, en een in mootjes gesneden walrus levert nogal wat lussen op...).

Hier is een kleine selectie foto's, genomen met Nikon D3x, D300s, 200-400 en 600mm.

Het lijkt wel een verslaving te worden, de drang om in het hoge noorden te vertoeven. Mij hoef je al lang niet meer te overtuigen, het noorden is een magische bestemming, vol pure schoonheid, eenvoud, rust, ademruimte, en een relatieve rijkdom aan arctische soorten die tot de verbeelding spreken. Na de zoektochten naar oa. poolvossen in IJsland, sneeuwuilen in Canada, muskusossen in Noorwegen,...werd het tijd om grenzen te verleggen. Grenzen in noorderbreedtes welteverstaan. Op naar 78° noord, naar de koude kusten en spitse bergen van Svalbard!

Het heeft even geduurd, want bestemmingen als deze zijn niet zo evident, en vergen wel enige voorbereiding. Maar goed, half juni was het zover, we landden met een groepje van vier op de kleine luchthaven van de grootste nederzetting op Spitsbergen, Longyearbyen, midden in de nacht: nog superhelder (middernachtzon!), koud (-5°C), superstil, zuivere lucht en een adembenemend uitzicht op de nog grotendeels besneeuwde Isfjord. Eindelijk dacht ik direct bij mezelf! Dit wordt vast een lange reeks van terugkomen en gaan.

Ik zal verslagjes brengen in deeltjes, want het verhaal is veel te lang en ik kan er nog uren over navertellen ;-) Omdat we hier in het koninkrijk van de IJsbeer zijn, leek het me wel gepast om met deze uit de kluiten gewassen teddybeer te beginnen! Tijdens onze trip hadden we het geluk ons te kunnen begeven naar een fjord, ver in het noorden, waar in de voorbije zomer een dode Gewone vinvis is aangespoeld. Vastgeraakt in het ijs, en goed bewaard in de winterse ijskast, bleek het kadaver nog 'vrij vers' te zijn (smaken verschillen, en toen wij te dicht in de buurt kwamen, werden wij toch wel bedwelmd door de rotte dampende walmen van de walvisblubber...) en voorzag de passerende IJsberen voor een rijkelijk gedekte tafel. Tientallen Grote burgemeesters en een Ivoormeeuw probeerden uiteraard ook een stukje mee te gritsen. Vermoedelijk hingen er een twintigtal IJsberen rond in de fjord, en zag je overal sporen en slaapputjes. Enkele moeder-IJsberen met hun 'Knut' bleven ook rondhangen, wat een vertederen zicht was. Op deze manieren leerden de jongen echter geen jachttechnieken aan van de moeder. Dit is echter essentieel in hun opgroeifase om te kunnen overleven in deze barre wereld, waar kadootjes als deze vinvis maar heel schaars aangeboden worden...

Een magische eerste ontmoeting met dit prachtige dier, die toch niet zo wit bleek te zijn als in de boekjes staat! 

Tot binnenkort voor volgend verslagje!

(Foto's genomen met Nikon D3x, D300s, 16-35, 200-400 en 600mm)

Ik kan niet anders dan de magnifieke muskusossen nu nog meer bewonderen. In deze barre omstandigheden slagen ze erin te overleven op een dieet van mossen en wat gevriesdroogde grassprieten, die ze onder de dikke pak bevroren sneeuw moeten uitgraven...Beschermd met een dik pak haren tot bijna een meter lang. Met momenten dacht ik een voorhistorisch beest voor de lens te hebben...een vergelijking met de mamoet was niet veraf...

Nu snel die vingertoppen ontdooid krijgen!

Foto's genomen met Nikon D3x, D300s, 17-35mm, 24-70mm, 70-200mm VR II, 200-400mm en 600mm

Foto's zijn genomen met Nikon D3x, D300s en 600mm VR.